Publicystyka filozoficzno-społeczna i literacka t. III–IV

„A więc, czytelniku i czytelniczko! Jeżeli masz pieniądze, kupuj rower. Nie wyobrażaj sobie, że w nim siedzi diabeł, nie lękaj się trudów początkowej nauki, nie lekceważ go jako zabawkę, ale – naucz się jeździć i wyjeżdżaj jak najczęściej i najdalej za miasto. W krótkim bardzo czasie zgrubieją ci muskuły, odzyskasz sen, apetyt i dobry humor, staniesz się człowiekiem zdrowym i dzielnym i podziękujesz niżej podpisanemu, że cię tak gorliwie zachęcał. Wierz mi tymczasem na kredyt, że znajdziesz przyjemności, o jakich nie marzyłeś i energię, jakiej w sobie nie przypuszczałeś”. Cytat pochodzi z tekstu „JEDEN Z CUDÓW EPOKI, KTÓRA NIE WIERZY W CUDA”. Tekst powstał prawdopodobnie między 10 a 22 września 1891 r. W 1891 r. Prus spędzał wakacje w Nałęczowie od 24 lipca do ok. 10 września. W tym właśnie czasie nauczył się jeździć na rowerze, o czym obszernie pisze w niniejszym artykule.